سخنرانی رئیس سومین کنگره ملی طب ایرانی در افتتاحیه
سخنرانی رئیس سومین کنگره ملی طب ایرانی در افتتاحیه
اساتید فرهیخته، همکاران گرامی و میهمانان محترم؛ سلام و عرض ادب دارم.
بسیار خوشحالم که امروز در سومین کنگره طب ایرانی، در جمع ارزشمند فرهیختگان، و دغدغهمندان این حوزه گرد هم آمدهایم. این کنگره فرصتی برای مرور دستاوردها، شناخت چالشها و ترسیم مسیر آینده طب ایرانی در نظام سلامت کشور است. اجازه دهید در آغاز سخنانم، بحث را با یک پرسش اساسی آغاز کنم: آیا طب ایرانی قرار است صرفاً میراثی تاریخی برای افتخار کردن باقی بماند، یا میتواند به ظرفیتی علمی، معتبر و کاربردی برای ارتقای سلامت مردم تبدیل شود؟ به باور من، پاسخ این پرسش به تصمیمها، سیاستگذاریها و اقداماتی بستگی دارد که امروز ما و سیاستگذاران نظام سلامت اتخاذ میکنیم. ایران سرزمین حکیمان بزرگی چون رازی و ابنسیناست. این میراث بخشی از هویت علمی و فرهنگی ماست؛ اما افتخار به گذشته کافی نیست. ارزش واقعی یک میراث علمی زمانی آشکار میشود که بتوانیم آن را با روشهای علمی روز بازخوانی کنیم، بنابراین، موضع ما به عنوان جامعه آکادمیک طب ایرانی کاملاً روشن است: نه پذیرش بیچونوچرای تمام آموزههای گذشته و نه کنار گذاشتن همه ظرفیتهای آن. با وجود ظرفیتهای ارزشمند، طب ایرانی همچنان با چالشهای مهمی روبهروست که نمیتوان نسبت به آنها بیتفاوت بود.
نخستین و شاید مهمترین چالش، فاصله میان سیاستگذاری و اجراست. با وجود تأکید اسناد بالادستی بر توسعه طب ایرانی، هنوز میان اهداف مصوب و اقدامات اجرایی فاصله وجود دارد.
دوم، کمبود حمایت مالی از پژوهش و آموزش است.
سوم، آشفتگی در ارائه خدمات و فعالیت افراد فاقد صلاحیت است. تبلیغات اغراقآمیز، ادعاهای درمانی اثباتنشده و مداخلات غیرمجاز، نهتنها سلامت مردم را تهدید میکند، بلکه به اعتبار علمی طب ایرانی نیز آسیب میزند. ضروری است مرز میان طب ایرانی مبتنی بر شواهد و فعالیتهای غیرعلمی و غیرمجاز بهروشنی مشخص شود.
چهارم، ضعف تعامل و همکاری با پزشکی رایج است. طب ایرانی و طب رایج نباید در مقابل یکدیگر قرار گیرند. هدف مشترک هر دو، حفظ و ارتقای سلامت بیمار است.
پنجم، نبود پوشش بیمهای مناسب برای خدمات استاندارد و اثربخش طب ایرانی است. اگر قرار است خدمات مورد تأیید علمی در دسترس مردم قرار گیرند، لازم است زمینه حمایت بیمهای از این خدمات نیز فراهم شود.
ششم، چالشی که شاید کمتر به آن پرداخته شده، ضرورت تقویت زیرساختها و پشتوانههای مالی انجمنهای علمی است. البته ما نیز در انجمنهای علمی مسئولیتهایی بر عهده داریم.
انجمن نباید صرفاً به برگزاری همایش و ماموریتهای آموزشی محدود شود. ما باید مرجع علمی و کارشناسی این حوزه باشیم؛ در تدوین استانداردها مشارکت کنیم، از پژوهشگران حمایت کنیم، با ادعاهای غیرعلمی مقابله کنیم و ارتباط میان دانشگاه، جامعه پزشکی و سیاستگذاران را تقویت کنیم.در چند سال اخیر سعی کردیم با تمام چالشهای موجود و بدون منابع مالی پایدار این فعالیتها را به احسن وجه انجام دهیم و کسب رتبه دوم در آخرین اعتباربخشی وزارت بهداشت در میان 113 انجمن علمی گواه این مدعاست.
اساتید و همکاران گرامی؛ امروز طب ایرانی در یک نقطه عطف تاریخی قرار دارد. از یک طرف، سرمایه تاریخی، فرهنگی و علمی ارزشمندی در اختیار داریم و از طرف دیگر، جهان فرصت تازهای برای بازخوانی و توسعه دانشهای سنتی فراهم کرده است. اما فرصتها همیشگی نیستند. اگر امروز نتوانیم با پژوهشهای معتبر، سیاستگذاری منسجم، نظارت مؤثر و حمایت از ظرفیتهای علمی کشور این فرصت را به برنامهای عملی تبدیل کنیم، ممکن است فرصتها از دست برود. راه آینده ما، راه علم، عقلانیت، پژوهش، نظارت و تعامل است؛ نه تقدیس بیچونوچرای گذشته و نه نادیده گرفتن ظرفیتهای آن. ما اینجا گرد هم آمده ایم که گذشته پرافتخار خود را به دانشی پویا و کارآمد برای آینده تبدیل کنیم؛ در اینجا، بهعنوان رئیس انجمن علمی و رئیس سومین کنگره طب ایرانی، وظیفه خود میدانم از تمامی عزیزانی که با حمایتهای مالی، معنوی، علمی و اجرایی خود در برگزاری این رویداد نقشآفرینی کردند، صمیمانه قدردانی کنم. بهویژه از مرکز طب ایرانی وزارت بهداشت و مدیر مرکز جناب آقای دکتر رضاییزاده که با همراهی و حمایت مالی خود زمینه برگزاری این رویداد علمی را فراهم کردند، صمیمانه سپاسگزارم. از جناب آقای دکتر خدادوست که امسال در قامت دبیر علمی همراه ما هستند بسیار سپاسگرارم هرچند که در دو کنگره قبلی نیز حمایتهای بیدریغ آقای دکتر خدادوست شامل حال کنگره شده بود. خانم دکتر زارعی که خالصانه در این سه دوره زحمات زیادی متقبل شدند همچنین از اعضای کمیته علمی و کمیته اجرایی کنگره، کارشناسان انجمن، همکاران و تمامی عزیزانی که با تلاش و همراهی ارزشمند خود برای برگزاری شایسته این کنگره زحمت کشیدند، قدردانی میکنم. یک تشکر ویژه هم از سرکار خانم دکتر حسینی یکتا مدیر اسبق دفتر طب ایرانی وزارت بهداشت دارم که اگر همراهی همدلی اعتماد وسعت دید و کمکهای مالی ایشون در برگزاری کنگره اول و دوم نبود الان ما اینجا در این محفل علمی حضور نداشتیم. همه این حمایتها صرفاً کمک به برگزاری یک رویداد علمی نیست، بلکه مشارکت در اعتلای علم و آینده طب ایرانی است.
در پایان، برای تمامی استادان، پژوهشگران، پزشکان، دانشجویان و شرکتکنندگان محترم، آرزوی کنگرهای پربار، اثربخش و سرشار از تبادل علمی و دستاوردهای ارزشمند دارم.
با سپاس و احترام
دکتر روشنک مکبری نژاد
ادمین انجمن علمی طب سنتی ایران
